Εγκρίθηκε ερευνητικό πρόγραμμα καταπολέμησης του μαύρου αλευρώδη των εσπεριδοειδών.

Αποικία από νύμφες του αλευρώδη στην κάτω
επιφάνεια του φύλλου

Στην έγκριση ειδικού ερευνητικού προγράμματος για την καταπολέμηση του επιβλαβούς οργανισμού καραντίνας Aleurocanthus spiniferus (μαύρου ακανθώδη αλευρώδη των εσπεριδοειδών) με την χρήση βιολογικών μεθόδων, προχώρησε ο υπουργός Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων κ. Σπήλιος Λιβανός, ανταποκρινόμενος στην επιτακτική ανάγκη επίλυσης ενός μείζονος προβλήματος που απασχολεί μεγάλη μερίδα παραγωγών της χώρας μας. 

Ανάπτυξη του μύκητα της καπνιάς σε φύλλα
εσπεριδοειδών

Το πρόγραμμα θα είναι τριετούς διάρκειας και ως σκοπό έχει να προστατευθούν οι καλλιέργειες εσπεριδοειδών, αμπέλου, μηλοειδών της χώρας από τον συγκεκριμένο επιβλαβή οργανισμό, ο οποίος δεν μπορεί να καταπολεμηθεί με άλλα μέσα. 

Ενήλικο θηλυκό του αλευρώδη

Αρμόδια αρχή για την παρακολούθηση και τον έλεγχο υλοποίησης του προγράμματος ορίσθηκε με την ίδια απόφαση η Διεύθυνση Προστασίας Φυτικής Παραγωγής της Γενικής Διεύθυνσης Γεωργίας του ΥπΑΑΤ. Επίσης αρμόδια αρχή για την εφαρμογή του προγράμματος καταπολέμησης του επιβλαβούς οργανισμού Aleurocanthus spiniferus με τη χρήση παρασιτοειδών εντόμων, ορίζεται το Μπενάκειο Φυτοπαθολογικό Ινστιτούτο. 

Για την υλοποίηση του ερευνητικού προγράμματος θα συναφθεί σύμβαση μεταξύ του ΥπΑΑΤ και του Μπενακείου Φυτοπαθολογικού Ινστιτούτου. 

(Πηγή: www.agronews.gr) 

Να επισημάνουμε ότι ο μαύρος ακανθώδης αλευρώδης (Aleurocanthus spiniferous) από το 2016 μέχρι και σήμερα έχει διαπιστωθεί στις Π.Ε. Κέρκυρας, Θεσπρωτίας, Άρτας, Πρέβεζας και Αιτ/νίας και αποτελεί σημαντική απειλή, καθώς: 

1. Προσβάλλει τα εσπεριδοειδή αλλά και τουλάχιστον άλλα 94 είδη, όπως το αμπέλι, τριανταφυλλιές, συκιά, ροδιά, μηλιά, αχλαδιά, τη φυσική βλάστηση και το αστικό πράσινο (πάρκα, κήπους κ.λ.π.). 

2. Δεν υπάρχουν φυσικοί εχθροί του στη χώρα. 

3. Δεν καταπολεμείται αποτελεσματικά με τα εντομοκτόνα. 

4. Μειώνει και υποβαθμίζει την παραγωγή των εσπεριδοειδών. 

5. Καταστρέφει το φύλλωμα και εξασθενεί τα δέντρα. 

Επιπλέον, η αύξηση της χρήσης εντομοκτόνων θα οδηγήσει σε μείωση των ωφέλιμων εντόμων, αρνητικές επιπτώσεις στο περιβάλλον και αύξηση του κόστους παραγωγής, ενώ τα εντομοκτόνα δεν εφαρμόζονται στο αστικό πράσινο και στη φυσική βλάστηση. 

Η μέθοδος της κλασσικής βιολογικής αντιμετώπισης του μαύρου αλευρώδους με εξαπόλυση εξειδικευμένων παρασιτοειδών έχει μόνιμα και εξαιρετικά αποτελέσματα και έχει εφαρμοστεί εδώ και δεκαετίες σε άλλες χώρες. Με αυτή τη μέθοδο στην Πρέβεζα έχει αντιμετωπιστεί με επιτυχία ο εριώδης αλευρώδης με την εξαπόλυση του παρασιτοειδούς Cales noacki, αλλά και το Metcalfa pruinosa με το Neodryinus typhlocybae.

Διαβάστε περισσότερα...

Εμφάνιση του μαύρου αλευρώδη των εσπεριδοειδών στην περιοχή του Θεσπρωτικού Πρέβεζας.

Την εμφάνιση του μαύρου ακανθώδους αλευρώδη των εσπεριδοειδών και στην περιοχή της Πρέβεζας επιβεβαίωσε χθες η ΔΑΟΚ Πρέβεζας με σχετικό Δελτίο Τύπου που εξέδωσε.

Για τον αλευρώδη αυτό έχουμε γράψει σχετικά σε παλιότερο άρθρο μας.

Ολόκληρο το Δελτίο Τύπου έχει ως εξής:

Θέμα: « Εμφάνιση του μαύρου ακανθώδους αλευρώδους, νέου εχθρού των καλλιεργειών στο Θεσπρωτικό Πρέβεζας» 

 Ο μαύρος ακανθώδης αλευρώδης (Aleurocanthus spiniferous) μετά την επιβεβαιωμένη παρουσία του στις Π.Ε. Κέρκυρας, Θεσπρωτίας, Άρτας και Αιτ/νίας εντοπίστηκε και στο Θεσπρωτικό Πρέβεζας. Ο νέος αλευρώδης είναι σημαντικός εχθρός των εσπεριδοειδών, ενώ προσβάλλει πολλά άλλα φυτά όπως το αμπέλι, οι τριανταφυλλιές, η συκιά, η ροδιά, η μηλιά, η αχλαδιά, η μουριά, η δάφνη, κλπ. και εγκαθίσταται σε καλλιέργειες, φυσική βλάστηση και στο αστικό πράσινο (πάρκα, ιδιωτικούς κήπους κ.λ.π.). 

Θεωρείται σημαντική απειλή καθώς προσβάλλει μεγάλο εύρος ξενιστών, δεν υπάρχουν φυσικοί εχθροί του στη χώρα και οι ψεκασμοί με εντομοκτόνα δεν έχουν ικανοποιητικά αποτελέσματα. Επιπλέον, μειώνει και υποβαθμίζει την παραγωγή των εσπεριδοειδών, ενώ καταστρέφει τα νέα φύλλα και εξασθενεί τα δέντρα. Στο κάτω μέρος του φυλλώματος αναπτύσσονται πυκνές αποικίες προνυμφών του εντόμου. Τα φύλλα και οι καρποί φέρουν κηλίδες μελιτωμάτων, όπου στη συνέχεια αναπτύσσεται ο μύκητας της καπνιάς, προσδίδοντας μαύρη όψη στα προσβεβλημένα φυτά. 

Τα ενήλικα έντομα πετούν μόνο σε κοντινές αποστάσεις με την βοήθεια του ανέμου. Επομένως, είναι σημαντικό να παρεμποδιστεί η διασπορά τους σε μεγάλες αποστάσεις που συμβαίνει, κυρίως, με φυτά προς φύτευση, μέρη φυτών, καρπούς αλλά και με την προσκόλλησή τους σε ανθρώπους, φορτία και οχήματα. Τα μέτρα αντιμετώπισης περιλαμβάνουν: 

1. Χρήση υγιούς πιστοποιημένου πολλαπλασιαστικού υλικού. 

2. Αποφυγή μετακίνησης μολυσμένου φυτικού υλικού (φυτωριακό υλικό, καρπούς από μολυσμένα δένδρα, άνθη). 

3. Κλάδεμα και καύση προσβεβλημένων κλαδιών. 

4. Συστηματικό έλεγχο των καλλιεργειών για τη διαπίστωση τυχόν συμπτωμάτων και άμεση ενημέρωση της Υπηρεσίας μας, σε περίπτωση εντοπισμού τους. 

5. Επεμβάσεις με ήπια προς τα ωφέλιμα έντομα φυτοπροστατευτικά προϊόντα στα αρχικά στάδια της προβολής, καθώς και κατά τη χειμερινή περίοδο, έως την άνοιξη πριν την εμφάνιση των ενηλίκων. 

 Η αποτελεσματικότερη μέθοδος αντιμετώπισης του μαύρου αλευρώδους είναι η κλασσική βιολογική καταπολέμηση που είχε εφαρμοστεί για τον εριώδη αλευρώδη με την εξαπόλυση του παρασιτοειδούς Cales noacki και για άλλα έντομα στην περιοχή μας. Για το σκοπό αυτό η Υπηρεσία μας θα συνεργαστεί με το Υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων και το Μπενάκειο Φυτοπαθολογικό Ινστιτούτο ώστε να εξαπολυθούν τα κατάλληλα παρασιτοειδή για τον συγκεκριμένο εχθρό. 

Οι αρμόδιοι γεωπόνοι της Υπηρεσίας μας είναι στη διάθεση των ενδιαφερομένων παραγωγών για επιπλέον πληροφορίες. 

                                                 Ο Α. ΠΡΟΪΣΤΑΜΕΝΟΣ Δ/ΝΣΗΣ 

                                                           ΙΩΑΝΝΗΣ ΑΥΓΕΡΗΣ

Διαβάστε περισσότερα...

Μαύρος Αλευρώδης (Aleurocanthus spiniferus): Ένας νέος επικίνδυνος εχθρός των εσπεριδοειδών (και όχι μόνο) εμφανίστηκε στην Κέρκυρα.

Προσβολή Aleurocanthus spiniferus σε νεραντζιά με έντονη ανάπτυξη καπνιάς

  Ένας νέος επικίνδυνος εντομολογικός εχθρός των εσπεριδοειδών, του αμπελιού αλλά και άλλων καρποφόρων και καλλωπιστικών δέντρων, έχει κάνει την εμφάνισή του τον τελευταίο καιρό στην Π.Ε. Κέρκυρας. Πρόκειται για τον λεγόμενο "μαύρο αλευρώδη" (Aleurocanthus spiniferus). Όπως επισημαίνει με σχετικό Τεχνικό Δελτίο το Περιφερειακό Κέντρο Προστασίας Φυτών και Ποιοτικού Ελέγχου Ιωαννίνων, ο νέος αλευρώδης βρέθηκε σε δείγμα φύλλων πορτοκαλιάς στην Π.Ε. Κέρκυρας και αυτή αποτελεί την πρώτη επιβεβαιωμένη παρουσία του εντόμου στην Ελλάδα.

Μαύρες νύμφες του αλευρώδη Aleurocanthus spiniferus στην κάτω επιφάνεια των φύλλων εσπεριδοειδών

Ο αλευρώδης έχει αναφερθεί να προσβάλλει εσπεριδοειδή, αμπέλι, τριανταφυλλιές, ιβίσκο, πλουμάρια, αχλαδιές, μουσμουλιές, λωτούς, καλλωπιστικά δέντρα και θάμνους όπως η ιτιά ενώ έχει αναφερθεί επίσης σε μηλιές και ροδακινιές.

Ενήλικα και αυγά του αλευρώδη Aleurocanthus spiniferus

Νύμφες και αυγά του αλευρώδη Aleurocanthus spiniferus

Συμπτώματα προσβολής: Σε καλλιεργούμενα φυτά με οικονομική σημασία το έντομο αφορά κυρίως όλα τα εσπεριδοειδή (πορτοκαλιές, μανταρινιές, λεμονιές, νεραντζιές και τα χρησιμοποιούμενα υποκείμενά τους) το αμπέλι, την τριανταφυλλιά και την αχλαδιά. Ο εχθρός προκαλεί εξασθένηση των δέντρων που προσβάλλει με την απομύζηση που προκαλεί άμεσα με την διατροφή του, αλλά βλάπτει και έμμεσα τα δέντρα από την δευτερογενή ανάπτυξη του μύκητα της καπνιάς που αναπτύσσεται στα μελιτώδη εκκρίματα του εντόμου. Σε έντονη προσβολή μπορεί να προκαλέσει την ξήρανση του προσβεβλημένου φυτού.

Διάκριση από άλλους εχθρούς: Αντίστοιχα συμπτώματα προκαλούν  και άλλοι συνήθεις αλευρώδεις, το τζιτζικάκι Metcalfa pruinosa, τα κοκκοειδή (π.χ. ψευδόκοκκος, ισέρια) και οι αφίδες (μελίγκρες).
Το χαρακτηριστικό του νέου αλευρώδη είναι ότι τα ατελή στάδια (0,2-1,25 mm ανάλογα με το στάδιο του εντόμου) που συναντάμε στην κάτω επιφάνεια των φύλλων (οι νύμφες του δηλαδή) είναι μαύρα με λευκό περιθώριο. Οι νύμφες φέρουν μικρά αγκάθια ορατά με μεγεθυντικό φακό.

Σημασία της μη διάδοσης: Ο νέος αλευρώδης δεν αντιμετωπίζεται εύκολα με φάρμακα και καθώς δεν υπάρχουν εγκατεστημένοι φυσικοί εχθροί που να μετριάζουν τον πληθυσμό του, προκαλεί έντονες προσβολές.
Σε περίπτωση που διαπιστωθεί η παρουσία ή σε περίπτωση πιθανολογούμενης εμφάνισης (λόγω αδυναμίας διάκρισης του εντόμου από άλλα είδη) του Αλευρώδη Aleurocanthus spiniferus, σε οποιοδήποτε σημείο, κήπο ή καλλιέργεια οι παραγωγοί παρακαλούνται να επικοινωνούν με το Π.Κ.Π.Φ. & Π.Ε. Ιωαννίνων ή με τις κατά τόπους Δ.Α.Ο.Κ. ή να συμβουλεύονται ιδιώτες γεωπόνους, χωρίς να αποστείλουν δείγμα αλλά με λήψη φωτογραφιών. 

Προκειμένου να μην διαδοθεί ο εχθρός: Παρακαλούνται όλοι οι εμπλεκόμενοι (παραγωγοί, φυτωριούχοι, έμποροι και ιδιώτες) να μην μεταφέρουν φυτά εσπεριδοειδών ή καρπούς εσπεριδοειδών από την Κέρκυρα όπως επίσης και φυτά, κλάδους ή άνθη καλλωπιστικών φυτών , δέντρων ή θάμνων από την Κέρκυρα σε άλλες περιοχές. 

Σημ.: Όλα τα στοιχεία του παραπάνω άρθρου και οι σχετικές φωτογραφίες προέρχονται από το Τεχνικό Δελτίο με ημερομηνία 10/11/2016 του Περιφερειακού Κέντρου Προστασίας Φυτών και Ποιοτικού Ελέγχου Ιωαννίνων.

Διαβάστε περισσότερα...

Κρούσμα Τριστέτσας σε οπωρώνα της Π.Ε. Θεσπρωτίας. Τι πρέπει να προσέχουν οι παραγωγοί εσπεριδοειδών.

Δέντρο με ολική ξήρανση λόγω προσβολής από Τριστέτσα

 Κρούσμα της καταστρεπτικής ίωσης της Τριστέτσας των εσπεριδοειδών εντοπίστηκε σε οπωρώνα της Π.Ε. Θεσπρωτίας, σύμφωνα με επίσημη ενημέρωση του ΥΠ.Α.Α.Τ. προς τις περιφερειακές φυτοϋγειονομικές υπηρεσίες της Ηπείρου. Με αφορμή το περιστατικό αυτό, αλλά και την εμφάνιση της ασθένειας σε οπωρώνα της Π.Ε. Άρτας, το 2011, κρίνουμε ότι είναι χρήσιμο να κάνουμε μία μικρή παρουσίαση σχετικά με την ίωση της Τριστέτσας και τα μέτρα προφύλαξης που θα πρέπει να ακολουθούν οι παραγωγοί εσπεριδοειδών. 
Η ίωση της Τριστέτσας είναι παγκοσμίως η πλέον καταστρεπτική ασθένεια των εσπεριδοειδών. Προκαλείται από τον ιό Citrus Tristeza Virus (CTV) του γένους Closterovirus. Προσβάλλει όλα τα είδη των εσπεριδοειδών αλλά η ένταση και το είδος των συμπτωμάτων ποικίλλει, ανάλογα με το είδος και το συνδυασμό υποκειμένου-εμβολίου. Ο συνδυασμός πορτοκαλιάς-νεραντζιάς είναι ο πιο ευαίσθητος. Ευαίσθητοι είναι επίσης και οι συνδυασμοί μανταρινιάς ή γκρέιπ φρουτ πάνω σε νεραντζιά. Γενικά, τα δέντρα που είναι εμβολιασμένα πάνω σε νεραντζιά είναι πιο ευαίσθητα από τα δέντρα που είναι εμβολιασμένα σε άλλα υποκείμενα (π.χ. Citrumelo). 

Δέντρο με συμπτώματα προσβολής από Τριστέτσα (βραδύς μαρασμός)

 Συμπτώματα: Το κύριο σύμπτωμα της τριστέτσας είναι ο μαρασμός του φυτού ο οποίος μπορεί να είναι ταχύς (αποπληξία), που εκδηλώνεται με απότομη ξήρανση, ή βραδύς, που εκδηλώνεται με καχεκτική ανάπτυξη, μικροφυλλία και μικροκαρπία, μείωση της παραγωγής, χλωρώσεις φύλλων και ξηράνσεις κλάδων και τελικώς θάνατο του φυτού. Ο βραδύς μαρασμός μπορεί να εκτείνεται σε διάρκεια αρκετών χρόνων. Το είδος και η ένταση των συμπτωμάτων έχει σχέση με το συνδυασμό υποκειμένου-εμβολίου, όπως ειπώθηκε και παραπάνω, αλλά και με την ηλικία του δέντρου και με το στέλεχος (φυλή) του ιού. Υπάρχουν φυλές του ιού περισσότερο επιθετικές και άλλες πιο ήπιες. Τέλος υπάρχει και η περίπτωση ασυμπτωματικών φυτών, δηλαδή φυτών που έχουν μολυνθεί από τον ιό αλλά δεν εμφανίζουν συμπτώματα.  
 Τρόπος μετάδοσης: Οι κύριοι τρόποι μετάδοσης της ασθένειας είναι η διακίνηση πολλαπλασιαστικού υλικού (δενδρύλλια) και ο εμβολιασμός. Στη φύση ο ιός μεταδίδεται με τις αφίδες οι οποίες αφού τραφούν επί 30 λεπτά από το μολυσμένο φυτό, αποκτούν την ικανότητα να μεταδώσουν τον ιό για 24-48 ώρες. Ο πιο αποτελεσματικός φορέας μετάδοσης είναι η αφίδα Toxoptera citricidus, η οποία είναι διαδεδομένη στην Κεντρική και Νότια Αμερική, Αυστραλία, Ν. Ζηλανδία, Ασία, Μαρόκο και Τυνησία. Το 2003 εμφανίστηκε και στην Ευρώπη, στην Πορτογαλία και τμήμα της Ισπανίας και προκάλεσε συναγερμό στις αρμόδιες αρχές για την αποτροπή της παραπέρα εξάπλωσής της. Έχει υπολογιστεί ότι η αποτελεσματικότητα της Toxoptera citricidus στη μετάδοση του ιού είναι 10 φορές μεγαλύτερη από εκείνη άλλων αφίδων όπως η Aphis gossypii (αφίδα του βαμβακιού), που υπάρχει και στην Ελλάδα. 
 Διάδοση της Ασθένειας στην Ελλάδα και παγκόσμια: Η Ελλάδα είναι χαρακτηρισμένη ως προστατευόμενη ζώνη για την ασθένεια, πράγμα που σημαίνει ότι η διακίνηση φυτικού υλικού εσπεριδοειδών διέπεται από αυστηρούς κανονισμούς για την αποτροπή της εισόδου της ασθένειας στην Ελλάδα. Παρ’ όλα αυτά η ασθένεια μπήκε στην Ελλάδα με μολυσμένα ισπανικά δενδρύλλια, αρχικά στην Αργολίδα (επίσημος εντοπισμός το 2000, ενώ η εισαγωγή των δενδρυλλίων πρέπει να έγινε πιθανώς το 1994) και στη συνέχεια και σε άλλες περιοχές της χώρας, όπως Χανιά, Λακωνία, Πόρος, Αττική, Άρτα (σποραδικό κρούσμα το 2011) και τώρα στη Θεσπρωτία. Στην Πρέβεζα εντοπίστηκαν το 2009 δύο (2) κρούσματα, όχι όμως σε οπωρώνα, αλλά σε φυτώριο καλλωπιστικών εσπεριδοειδών και ακολούθησαν μέτρα εκρίζωσης (καταστροφή όλων των φυτών εσπεριδοειδών της μονάδας). Από τότε δεν έχει αναφερθεί, επίσημα άλλο κρούσμα στην Π.Ε. Πρέβεζας. 
 Σε παγκόσμιο επίπεδο η τριστέτσα έχει προκαλέσει τεράστιες καταστροφές εκατομμυρίων δέντρων εσπεριδοειδών σε Βραζιλία, Ισπανία, Νότια Ιταλία κ.ά. Το ευτύχημα για την Ελλάδα, όπως ειπώθηκε και παραπάνω, είναι ότι δεν υπάρχει ο κύριος φορέας μετάδοσης, η αφίδα Toxoptera citricidus, και έτσι ο ρυθμός διάδοσης της ασθένειας με φυσικό τρόπο, είναι μάλλον αργός. 
 Μέτρα πρόληψης και προφύλαξης: Τα κύρια μέτρα αντιμετώπισης της ασθένειας είναι προληπτικά και αφορούν την πρόληψη της διάδοσής της από περιοχή σε περιοχή καθώς και την εκρίζωση τυχόν εστιών που θα εμφανιστούν. Έτσι λοιπόν: 
1. Όλες οι νέες φυτεύσεις εσπεριδοειδών πρέπει να γίνονται με πιστοποιημένα φυτά που διακινούνται με τα απαραίτητα φυτοϋγειονομικά διαβατήρια. Απαγορεύεται η εισαγωγή αλλά και η διακίνηση φυτών εσπεριδοειδών εντός της χώρας χωρίς φυτοϋγειονομικά διαβατήρια. Υπόδειγμα φυτοϋγειονομικού διαβατηρίου μπορείτε να δείτε εδώ. 
2. Θα πρέπει να αποφεύγεται εντελώς και για οποιονδήποτε λόγο η λήψη εμβολίων από οπωρώνες, γιατί δεν υπάρχει καμία εγγύηση για την καθαρότητά τους. 
3. Χρήση υγιούς πολλαπλασιαστικού υλικού στα φυτώρια εσπεριδοειδών, και μέτρα για την αποφυγή διασποράς της ασθένειας σε παρακείμενους οπωρώνες (καταπολέμηση των αφίδων, εντομοστεγή δίχτυα). 
4. Σε περίπτωση εμφάνιση κρούσματος της ασθένειας σε οπωρώνα γίνεται εκρίζωση και καύση των δέντρων σε ακτίνα 15 μέτρων και λήψη αυστηρών μέτρων στην διακίνηση εσπεριδοειδών σε μία περιοχή με ακτίνα έως και 1500 μέτρα από την εστία. 
5. Απαγόρευση της διακίνησης καρπών εσπεριδοειδών με φύλλα και ποδίσκους καθώς αφίδες που βρίσκονται σε αυτά είναι δυνατόν να μεταδώσουν τον ιό. 
6. Οι παραγωγοί που προχωρούν σε νέες φυτεύσεις εσπεριδοειδών να ενημερώνουν οπωσδήποτε την αρμόδια Διεύθυνση Αγροτικής Οικονομίας και Κτηνιατρικής προκειμένου να γίνονται οι απαραίτητοι έλεγχοι. 

Τέλος σε ό,τι αφορά τη χρήση ανεκτικών υποκειμένων, αντί της νεραντζιάς, αυτή θα πρέπει να γίνεται με ιδιαίτερη προσοχή, καθώς έχει αποδειχτεί ότι η νεραντζιά διαθέτει κάποια σαφή πλεονεκτήματα στις ελληνικές συνθήκες καλλιέργειας (αντοχή στην κομμίωση, καλύτερη προσαρμογή σε ασβεστούχα εδάφη) που δεν διαθέτουν άλλα υποκείμενα.

Διαβάστε περισσότερα...